شنبه 3 تير 1396/ Sat 24 June 2017
  • امام باقر(ع) : شرّقا و غرّبا لن تجدا علماً صحيحاً الّا شيئاً يخرج من عندنا اهل البيت خودتان را به مشرق و مغرب بزنيد علم صحيح پيدا نمى كنيد مگر چيزى كه از پيش ما اهل بيت صادر شود.
کدمطلب : 226
صدور
صدور
  • عنوان مقاله : صدور
  • نویسنده : مرتضی رضوی
  • تاریخ : 01/06/ 1382


بنام خدا

حضور ....
سلام عليكم. پيرو مباحثه پيشين خواستم در مورد مسئله«آيا پيامبر اسلام (ص) صادر اول است؟» به طور كتبي مطالبي را به حضور جناب عالي ارائه نمايم .
همان طور كه ابراز كرده ايد يكي از بايد هاي مورد توجه شما اين است كه: دست اندر كار يك علم بايد به تاريخ و سرگذشت تاريخي آن علم اهميت بدهد.
متاسفانه اين نكته بل اين اصل مهم، مورد غفلت يا كم توجّهي برخي از دانشمندان ما قرار مي گيرد. مرحوم احمد آرام كتابي را از يك محقق ژاپني ترجمه كرده است كه موضوع آن«بيو گرافي تعداد زيادي از الفاظ عربي در عصر جاهلي و عصر اسلام » است(البته نام آن كتاب اكنون در يادم نيست) مثلاً كاربرد لفظ«كريم» را در هر دو دوره به طور مشروح بيان كرده است. چه قدر قابل تمجيد است كه يك فرد از آن سر دنيا قلم بردارد و در سرگذشت الفاظ عربي كه موطنش غرب آسياست بدين گونه كار دقيق و لطيف انجام دهد.
اكنون بهتر است مسئله«آيا پيامبر ـ ص ـ صادر اول است؟» را بر اساس همين باور مشترك مان از منشأ تاريخي آن شروع كنيم كه اين جمله و بقول اهل منطق اين قضيه از كجا ناشي شده و كي وارد اصطلاحات برخي از حضرات شده است؟ ـ ؟
منشأ تاريخي:
1 ـ در قرآن و حديث چيزي، لفظي، جمله أي به شكل«صادر اول» نه در مورد آن حضرت(صلواتالله عليه واله) داريم ونه در هر مورد ديگر .
2 ـ و اين از مسلمات است كه اصطلاح«صدور» ونيز«صادر اول» از ابتكارات انحصاري مكتب ارسطو، است. كه هم مبناي هستي شناسي ارسطوئيسم در الهيات است و هم مبناي اساسي آن در طبيعيات، اگر در ساير مسائل فلسفه ارسطو بتوان خط مرزي تعيين كرد و برخي را مخصوص الهيات و برخي را مخصوص طبيعيات دانست، در مورد«صادر اول» به هيچ وجه امكان چنين تفكيكي وجود ندارد، صادر اول خشت اول فلسفه ارسطو است كه هم طبيعيات و هم الهياتش بر آن مبتني است.
فلسفه ارسطوئي منهاي صادر اول همان طور كه ماوراء الطبيعه اش آوار مي شود طبيعتش نيز متلاشي
مي گردد. هر دو بخش مكتب او بر همين پايه واحد مبتني است كه در الهيات رابطه خالق با خلق را بيان
مي دارد
و در طبيعيات‏‏ نظام هستي و آن 9 فلك موهوم ارسطو را.(اميد وارم اين توضيح واضحات را تحمل فرمائيد).
در«نقد مباني حكمت متعاليه» توضيح داده ام كه اساس تمسك ارسطو به چيزي به نام«صدور» و«صادر اول» سرگرداني و ناتواني او در قبال اين پرسش بود كه«خداوند آن اولين پديده را از چه چيز خلق كرد؟» از عدم كه نمي شود چيزي خلق شود زيرا عدم عدم است يا از چيز ديگر خلق كرده و يا از وجود متعال خودش. در صورت اول مسئله سر از تسلسل در مي آورد و در صورت دوم لازم گرفته كه وجود خدا تجزيه شود و بخشي از آن به مخلوق اوليه تبديل شود. لذا او دست به دامن«صدور» شد.
شايد در عصر او(بل تا ظهور اسلام) همگان مثل او در اين بن بست گير كرده بودند وچيزي از«ايجاد» به ذهن شان خطور نمي كرد تا اسلام از راه رسيد و چيزي بنام«عالم امر» و«كن فيكن» در مقابل«عالم خلق» مطرح كرد و در مورد آن پديده اوليه«ايجاد» را به جاي«خلق» قرار داد.
تز صادر اول يا معادل آن«عقل اول» در كنار 9 عقل ديگر از عقول عشره، همچنان مستمسك ارسطوئيان بود و آن چه را كه افلاطون با مُثل حل مي كرد اينان با عقول عشره شان حل مي كردند.
هنگامي كه ارسطوئيات وارد جامعه مسلمانان شد عده أي آن را به طور در بست پذيرفتند و ديگران نيز آن را به طور در بست رد كردند آنان كه پذيرفتند يا از اصل مهم«عالم امر» و«ايجاد» كه اسلام آورده بود غافل بودند يا تغافل كردند. و آنان كه رد مي كردند به تبيين و پرورش اصل«عالم امر» نپرداختند. در اين ميان تنها برخي از اصحاب ائمه(ع) با نقل تبيينات امامان شان به آن توجه كردند.
پس از عصر غيبت صغرا دست اندر كاران فلسفه ارسطوئي با پرورانيدن و توسعه اصول ارسطوئيسم اصل«عالم امر» را كه نص قرآن و نيز مسلّم عقلي و نص روايات است به زير رسوبات روز افزون كشانيده و كاملاً مدفون كردند در حدي كه اين اصل بزرگ حتي به عنوان فرعي ترين فرع، نيز تلقي نگشت و از عرصه ديد اهل دانش پنهان گشت.
درد ناكتر اين كه برخي از بزرگان شيعه با اين كه به آيه«له الا مروله الخلق» توجه داشتند و احياناً فرق اين دو را نيز توضيح داده اند باز دو دستي به«صادر اول» چسبيده اند.
نمي دانم، در شگفتم برخي از دانشمندان ما باصطلاح مو را از ماست مي كشند ظرايف و دقايقي را توضيح مي دهند كه در ميان هيچ جامعه ديگري چنين دقت ها يافت نمي شود اما چرا توجه ندارند كه:
1 ـ صدور نيز تجزيه وجود خدا را لازم گرفته است و در نتيجه تركيب آن را.
2 ـ صدور بالاخره يا«فعل» است يا«انفعال»، به هر صورت، با هر توجيه و با هر برداشت بالاخره يك«رخداد» است يك«حادثه» است و يا هر چه مي خواهيد نامش را بگذاريدبالاخره يك«وقوع» است.
و هر وقوع، حادثه، رخداد و ... جائي و«مكان» ي لازم دارد. پس«مكان» قبل از صدور صادر اول، وجود داشته است و صادر اول«اول» نبوده است.
و اگر بگوئيم كه«مكان» نيز با همان صدور صادر اول به وجود آمده، عالم(عالم خيالي و موهوم) مجردات ارسطوئيان، باطل مي شود، زيرا هر مجرد(كه آنان توهم مي كنند) اگر با زمان ومكان همدم شود ديگر مجرد نيست.
هيچ برهاني، هيچ دليلي بر«صدور» اقامه نشده حتي يك برهان ناقص و يا غلط. اين ترجيع بند 2350 سال است كه به طور ارسال مسلم ترانه وار سروده مي شود و هر روز رسوبي ديگر بر رسوباتي كه حقايق هستي شناسي دين و فلسفه اسلام را مدفون كرده است، افزوده مي شود.«الحق مرّ و ثقيل و الباطل حلو و خفيف».
عالم امر، كن فيكون، ايجاد و احداث، در جاي جاي قرآن و احاديث آمده است اما عقاب هاي سپهر پيماي ما دانه هاي ريز ارسطوئيات را مي بينند و از ديدن دام بزرگ آنان ناتوانند ـ !؟!
در غوغاي بزرگ«آيا قرآن مخلوق است ياقديم» ائمه طاهرين ما هيچ كدام از طرفين اين پرسش بزرگ را نپذيرفتند فرمودند«القرآن مُحدث» قرآن نه مخلوق است و نه قديم بل«احداث» شده است، ايجاد شده است، مربوط به عالم امر است، مانند آن اولين پديده ايجاد شده است.
برخي از بزرگان عرصه آسمان دانش، و موشكافان علم و انديشه ما چرا قدمي در جمله«القرآن محدث» بر نداشتند. چرا؟. براي اينكه برخي از هر نوع فكر فلسفي حتي از«فلسفه اهل بيت ـ ع ـ» گريزان شدند و اسلام را فاقد فلسفه(!) معرفي كردند و برخي ديگر آن قدر عاشق تخيلات و توهمات ارسطوئيسم بودند كه چشمشان از ديدن سخنان قرآن و اهل بيت عاجز ماند آري« الحب يعمي و يصم» گرچه شخص محب خيلي هم دانشمند و اهل دقت باشد. كه صد البته شيطان نيز بي كار ننشسته و بر كوره باطل مي دمد و اباطيل را براي ما آرايش داده جذاب مي كند«الباطل حلو».
ذي المقدمه:
اكنون پس از مقدمه بالا كه به منشأ اصطلاح«صادر اول» مربوط بود، به ذي المقدمه يعني منشاء«پيامبر ـ ص ـ صادر اول است» مي پردازم براي توضيح اين مطلب باز ناچارم به مقدمه ديگر بپردازم و آن داستان«تكامل» است:
تكامل در مكتب ارسطوئيان:
برداشت و فهم عموم انديشمندان جهان(به ويژه در يكي دو قرن اخير) از جهان هستي و كائنات اين است كه اين جهان و هر چه در آن است هم در ماهيت كلي و عمومي اش و هم تك تك موجودات، اعم از جماد، نبات، و جاندار، همه زمان مند هستند و در طول زمان ـ از آغاز تا كنون ـ همه وهمه رو به كمال مي روند، كمال كيفي و نيز كمال كمّي.
اما عوام الناس هميشه فكر مي كردند كه جهان و آن چه در آن است رو به نقص بوده و تنزل مي كنند مثلاً گمان مي كردند(و مي كنند) كه انسان پيشين قوي تر، موزون تر، زيباتر با قد و قامت بلندتر، بوده است. دوستي داشتم وقتي كه مرحوم آقاي جوهري را مي ديد مجذوب قد وبالاي او مي شد و مي گفت: سلام أي حضرت آدم.
فرهنگ يونانيان قديم با آن الهه هاي متعددشان بر همين اصل«نزول» مبتني بود آپولون، آتنا، ديانا، و ... هر كدام سمبل و فرد اعلا بوده اند. جالب اين است كه اين سمبل ها هم مبناي فكري افلاطون بود و هم مبناي فكري ارسطو با اين فرق كه افلاطون بر تعداد اين الهه ها افزود و براي هر«نوع» يك سمبل درست كرد و تحت عنوان«مُثُل» به الهه هاي بي شمار معتقد شد. و ارسطو آن ها را به ده«صادر» كاهش داد و نيز اعلام كرد كه آنان در شكل هيچ كدام از انواع موجودات، نيستند بل صادر اول،«مصدر ثاني» است و بقيه عبارتند از 9 فلك.
هم انديشه افلاطون و هم انديشه ارسطو هر دو در صدد سروسامان دادن به افسانه هاي عوام الناس يونان بودند يكي به آن صورت و ديگري به اين صورت.
سهروردي به اين نكته پي برد و با خود انديشيد: اكنون كه بناست فلسفه عبارت باشد از«سروسامان دادن به افسانه هاي مردمي» چرا به فرهنگ عامّه مردم ايران باستان ارج ندهيم؟ اين فرهنگ عوام ايراني چه چيز كمتر از اساطير يوناني دارد؟ وانگهي امتيازاتي نيز بر آن دارد:
1 ـ غلو و توهّم گرائي در باورهاي ايران باستان كمتر از يونان قديم است.
2 ـ عنصر واقعيت گرائي بل حقيقت گرائي در اساطير ايراني بيش از اساطير يونان است.
3 ـ عنصري از«باور به سير كمال» در اساطير ايراني ديده مي شود مثلاً اينان باور داشتند كه بشر ابتدا آتش را نمي شناخت و حادثه أي به دست هوشنگ، موجب«شناخت آتش» شد. فردوسي:
يكي روز شاه جهان سوي كوه گذر كرد با چند كس هم گروه
هوشنگ ماري را ديد براي كشتنش سنگي را به دست گرفت و پرتاب كرد سنگ به سنگ ديگري بر خورد و آتش از آن پديد آمد پس از آن:
هر آن كس كه بر«سنگ آهن» زدي از او روشنائي پديد آمدي.
4 ـ انديشمندان ايراني بويژه در عصر«ميترائيزم» ـ آئين پيش از زردشت ـ نوعي هستي شناسي عرضه
مي كنند كه بيش از هستي شناسي افلاطون و ارسطو به واقعيت نزديكتر است عنصر انديشه در آن به عنصر اساطيري مي چربد. پايه قرار دادن نور و ظلمت كجا و پايگاه اساطيري محض يوناني كجا.
حال كه بناست فلسفه بر افسانه و فرض و«فرضيه» مبتني شود، نور وظلمت ايراني به عنوان يك«فرضيه» بهترين و عقل پسند ترين است. ـ در همين نامه از بزرگان ارسطوئيان خواهم آورد كه ارسطوئيان عقول عشره را به عنوان صرفاً يك فرضيه مطرح كرده بودند. اما اين مصداق«دم خروس و سوگند حضرت عباسي» است زيرا كه نداي، تبختر آميز حضرات ارسطوئيان گوش فلك را كر كرده است كه: فلسفه بايد مبتني بر بديهيات و مسلمات باشد نه فرضيه.
شيخ اشراق هرگز پيرو افلاطون و يا تاثير پذير از او نبوده و نيست تنها نكته اشتراك او با افلاطونيان در اين است كه وي به«احساس درون» نيز ارزش مي دهد. اين كه او بيشتر با ارسطوئيان در گير شده براي اين است كه سلطه ارسطوئيان در عصر او چنين زمينه أي را پيش آورده بود.
هر سه، افسانه و مبتني به افسانه اند و اساس شان تخيل محض و«فرض» است ليكن انصافاً شيخ اشراق نسبت به آن دو كمتر از خيال و فرض و افسانه بهره برده است.
ياد آور مي شوم: من منطق ارسطوئي را صحيح و تعليم و تعلم آن را لازم و ضروري مي دانم كه در كتاب نقد مباني توضيح داده ام. اما بايد به اين حقيقت و واقعيت توجه شود كه فلسفه ارسطوئي اساساً ربطي به منطق ارسطوئي ندارد اين فلسفه بر اين منطق تحميل شده است. اين سخن در بدو شنيدن موجب شگفت شديد مستمعين مي گردد ولي اگر كمي تامل كنند خواهند ديد پايه اصلي فلسفه ارسطو«صدور» است صدور چه ربطي به منطق ارسطوئي دارد؟ كدام قاعده كدام قضيه ي صحيح كدام داوري كدام برهان از قواعد و قضايا و
برهان هاي منطق ارسطوئي در اثبات صادر اول، عقول عشره، افلاك 9 گانه، خرق و التيام افلاك، به كار رفته است؟ ـ !
بلي: ابتدا تصور و تصورات محض به كار گرفته شده، جهان خيالي و خيال انگيز تصور و تصوير شده سپس آن جهان موهوم بر اين منطق تحميلاً سوار شده و با پيچ و مهره بر آن منتاژ شده است.
از جانب ديگر: اين منطق، منطق ذهن و متدلوژي ذهن شناسي است و در موارد اساسي و مهم و زياد با عينيات بينونت تام دارد كه در آن جا شرح داده ام.
سخن در تكامل بود، انسان ديرين كاملتر از انسان امروزي، گياهان ديرين كاملتر از گياهان امروزي، جمادات كهن كاملتر از جمادات امروزي، افلاك در گذشته هاي قديم كاملتر از افلاك امروزي و ... و ...
فلسفه ارسطوئي نظر به اين كه«منشأ موجودات را ذات خدا و وجود خدا مي داند» و به«صدور» معتقد است سير پيدايش موجودات را«از كامل به ناقص» و«از عالي به داني» مي داند، ناچار شده است در ميان موجودات به«شرف رتبي» ـ شرف رتبه أي ـ قائل شود. زيرا وجود خداوند متعال اشرف و برتر از هر موجود است.
پس بي ترديد چيزي كه از ذات و وجود او صادر شده در رتبه پائين و داني قرار دارد. و صادر اول كه مصدر ثاني مي شود، اشرف تر و برتر از صادر دوم است و همين طور تا مي رسد به موجودات امروزي.
ارتجاعي تر از اين بينش در عالم فكر نيامده است مگر همان افسانه هاي يونان قديم، كه صد البته آن افسانه پردازان هيچ ادعاي علم و انديشه نداشتند صرفاً قصه مي گفتند ولي اينان هر نظر علمي را كه هماهنگ با خودشان نباشد اساساً علمي نمي دانند(!!!).
ارسطوئيان بر اساس همين اصل اساسي شان كه لازمه لاينفك اصل صدور است مي گويند:
در بررسي مراتب و رتبه ها هميشه علت تقدم رتبي بر معلول دارد و معلول هرچه دارد از علت گرفته است بنابر اين نسبت ميان علت و معلول يكي از سه صورت است:
1 ـ علت و معلول در كمال و نقص(يا: علوّو دنوّ) با هم متفاوت هستند.
در اين صورت هيچ فرقي باهم ندارند و يك«چيز واحد» مي شوند، در حالي كه دو چيز هستند. و اين نادرست است.
2 ـ علت و معلول در كمال و نقص(يا: علوّودنوّ) با هم متفاوت هستند و معلول اشرف تر از علت است.
اين صورت با اصل صدور نا سازگار و به همين دليل غلط است.
3 ـ علت و معلول در كمال و نقص(يا: علوّو دنوّ) با هم متفاوت هستند و هميشه و همه جا علت اشرف تر از معلول است.
اين صورت، جان فلسفه ارسطوئي است، به طوري كه اگر اين اصل را از آن بگيريد همه آن آوار مي شود.
ملاصدرا در اسفار، ج 7 ص 244 بر اين سير عالم هستي از كمال به حضيض تاكيد كرده و مي گويد: انّ الممكن الاشرف يجب ان يكون اقدم من الممكن الاخس وانّه اذا وجد الممكن الاخس فلابدّ ان يكون الممكن الاشرف منه قدوجد قبله.
بخش بعدي تاريخ اين مسئله:
وقتي عده اي از اين متفكران اسلامي شيفته فلسفه ارسطوئي شدند و آن را توسعه و گسترش دادند در يك فرازي بزرگ و گردنه عظيم گير كردند، به شرح زير:
خوب اين سير ارتجاعي و نزولي را بپذيريم و جريان جهان و هستي را با همين اصل«كمال زدائي» رو به سقوط؛ قبول كنيم و نيز شمول اين اصل را بر همه چيز بپذيريم، با اصل مسلم اسلام در مورد پيامبر اكرم ـ ص ـ چه كار كنيم او كه در سلسله جاري علت و معلول خيلي دير به دنيا آمده و پديد گشته است پس بايد از آدم تا عيسي(ع) همه ابنيا برتر و اشرف تر از او باشند. در حالي كه او«اشرف المرسلين» است.
يا: او كه در ششصدو اند ميلادي به دنيا آمده از روز تولد او تا صدور صادر اول ملياردها علت ومعلول صف كشيدند تا رسيدند به سال شش صدو اند و او را پديد آوردند پس همه آن علل و معلول ها اشرف تر از او مي شوند، در حالي كه او اشرف مخلوقات، اشرف كائنات است.
اين مشكل بس بزرگ از زمان خالدبن يزيد اموي(اولين عامل انتقال ارسطوئيات به جامعه اسلامي) تا زمان مامون(اولين مروج ارسطوئيات)، با صطلاح كاملاً«به پشت گوش» انداخته شد(‌همچنان كه سارقان مال مسروقه را با هزار پايش و اهتمام به ويژه با تمسك به خاموشي و آرامش ظاهر ليكن با اظطراب شديد دروني، مخفي
مي كنند) سعي در پنهان داشتن اين مسئله مي كردند.
در زمان فارابي و ابن سينا گوشه هاي اين موضوع پنهان شده، خود نمائي مي كرد اما باز به مصداق«تجاهل العارف» دچار مي شد.
ملا صدرا كمر همت بر بست و تصميم گرفت كه سارق را از اين سرقت بري كند و به عنوان يك وكيل مدافع قوي در صحن محاكمه حاضر گشت، مروري در احاديث نمود به حديث هاي«اول ما خلق الله انا و انت يا علي»،«اول ما خلق الله نوري» و ... رسيد. گفت پيامبر ـ ص ـ همان صادر اول است كه ارسطو گفته است.
اما:
1 ـ بي چاره ارسطو دچار چه شاگرد گستاخي شده كه هم سخت و سفت به فلسفه او چسبيده است(دستكم در مباني اساسي) كه اگر نچسبد حكمت متعاليه داغان مي شود، و هم پدر فلسفه او را در مي آورد.
2 ـ بي چاره ارسطوئيان تا زمان صدرا توان فهم و درك و يافتن اين اصل صدرائي را نداشته اند با اين همه باد در غبغب مي انداختند و تبختر فيلسوفانه شان همه بشريت را تحقير مي كرد.
3 ـ اين نظريه صدرا بر فرض صحت مهر جهالت بر پيشاني ارسطوئيان پيش از او است كه روشن مي كند آنان بي خود ادعاي بر تري علمي مي كرده اند و صرفاً دچار توهمات شده و خودشان را يك سر و گردن از ديگران بالاتر مي دانستند در عين حال به صحت انديشه شان باور داشتند. اينك از كجا معلوم كه صدرائيان نيز دچار همان توهمات نشده اند كه بل شده اند. اين خاصيت ارسطوئيات است حس«خود بيني» را تحريك
مي كند،فرد خودش را«اوحدي» و ديگران را نادان، مي انگارد و منشأ تهاجمات ملاصدرا نيز همين احساس است.
4 ـ اگر اساس صدور بر فرض صحت داشته باشد، پيامبر ـ ص ـ مي شود صادر اول و لازمه اين«مصدر ثاني» بودن است كه صد البته حضرات اين لازمه را با تهوّر كامل مي پذيرند، گرچه عده أي از آنان امروز اين نكته را به پشت گوش مي اندازند.
5 ـ حديث مي گويد«اول ما خلق الله» نمي گويد«اول ما صدر من الله».
شاگردان كم توان شان مي گويند مراد از«خَلَق» همان«صَدَر» است. حالا بيا واز دست اين خام هاي نا پخته و يا نيمه پخته راه نجاتي پيدا كن(!).
اما صدرا چنين نمي گويد او آمده همه رتبه هاي زمان مند را بر هم زده و پيدايش جهان و پديده هاي جهان را از تاريخ مندي ارسطوئي خارج كرده آن گاه با تفكيك ذهني وجود از ماهيت و سرايت دادن آن به عينيات جهان واقعي، و اعتباري كردن ماهيت در عينيات جهان، واقعيات را محكوم به خيال، و خياليات را تبديل به واقعيات كرده،«سير طولي» را از جهان بل از جريان علت و معلول سلب كرده و بالاخره يك آش شلّه قلم كار درست كرده كه هم فلسفه ارسطو و هم عرفان عارفان حقيقي و هم دين دين داران و هم فهلوي گرائي شيخ اشراق و هم تصوف صوفيان و هم عشق عاشقان پسران امرد، همه و همه را در يك ديگ به نام اسفار ريخته و بر هم زده و هنوز هم بر هم مي زند، پيش بند كاوه آهنگر را بر سينه و شكم انداخته وبا ملاغه يوناني، كفگير ايران باستان، رشته و سبزي جوكيات هندي، نخودو لوبياي رهبانيت مسيحي، گوشت گوساله يهود سامري، را در اين ديگ پر غليان هي دارد به هم مي زند. ونام اين«محصول التقاطي» را فلسفه اسلام، نهاده است.
عده أي كاسه به دست در كنارش صف كشيده اند به كاسه هر كدام ملاغه أي، گاهي قاشقي مي ريزد و به راه مي اندازد يكي مي رود بالاي منبر رنگ و بوي آش كاسه اش را نشان مي دهد، ديگري در پشت تريبون از عطر كاسه اش از خود بي خود شده و عنوان سخنرانيش را«مراتب وجود خدا» قرار مي دهد آن هم در گنگره«عرفان امام قدس سره» كه اگر امام زنده بود بي ترديد اين آقا را براي همين عنوان، اعدام ميكرد. معلوم نيست برخي ها مي خواهند چه چهره أي از امام قدس سره بسازند؟!
آقاي دكتر شيخ الاسلامي 5 دقيقه وقت مي گيرد و مي رود مي گويد: اين چه عنواني است كه حضرت حجة الاسلام و المسلمين براي سخنراني خود انتخاب كرده مگر موضوع فلسفه وكلام، چيستي خداوند
است؟ ـ ؟
به آقاي دكتر مي گويم: مثل اين كه حضرت عالي خبر نداريد حضرات سال هاست چيستي خدا را به زير بحث و تحقيق كشيده اند بيش از آن كه يك فيزيولوژيست يك بدن انسان را تشريح كند. با صرف نظر از هر چيز و هر بحث ديگر مگر تنها همين جمله كه«خدا همه چيز است» ـ وحدت وجود ـ عين تعيين چيستي براي خدا نيست؟
سوال: خدا چيست؟
جواب: خدا همه چيز است ـ همه اشيا‏ء يك جا خدا هستند.
آيا اين تعيين چيستي براي خدا نيست؟ قرآن هرگز در مقام چيستي خدا نيامده و به تعريف سلبي بسنده كرده كه سوره توحيد فراز بزرگ اين منطق است.
6 ـ پس از آن كه با تمسك به حديث هاي«اول ما خلق ...» رسول اكرم(ص) را با صادر اول ارسطو تطبيق دادند ابتكار ديگري را نيز ارائه كردند، گفتند: همان طور كه در فلسفه ارسطوئي«صادر اول» همان«عقل اول» است حديث نيز آن را تاييد مي كند زيرا در حديث ديگر آمده«اول ما خلق الله العقل» پس پيامبر(ص) هم صادر اول است و هم عقل اول.
جالب اين است كه:
الف: وقتي از حضرات پرسيده مي شد چرا نام صادر اول را عقل اول گذاشتيد؟ مي گفتند مرادمان صرفاً يك نام گذاري است مرادمان عقل به معني عقل نيست.
ب: وقتي طبيعيات ارسطو آوار شد و بطلانش اظهر من الشمس گشت، اعلام كردند عقول عشره صرفاً يك فرضيه بود ـ كه بعداً عين سخن شان را نقل خواهم كرد ـ بنابر اين عقل اول بودن پيامبر(ص) نيز صرفاً يك فرضيه بوده كه امروز حضرات بطلان آن را مي پذيرند و در عين حال هميشه روي آن مانور مي دهند.
ج: اين حديث نيز«خَلَقَ» آورده است نه«صَدَرَ». ـ فرق ميان صدور،ايجاد، و خلق را در نقد مباني شرح داده ام.
د: در اين حديث لفظ«من الروحانيين» هست. متن حديث:«اول ما خلق الله من الروحانيين العقل»، حضرات در پشت گوش انداختن به حدي رسيده اند كه در خيلي از موارد، تكه أي از يك حديث را ناديده
مي گيرند ـ نومن ببعض و نكفر ببعض ـ و يا هميشه به احاديث ضعيف، بي سند، مجهول، مجعول، بدون گزينش و بدون غربال متمسك مي شوند.
اكنون اين حديث را يا نمي پذيرند و يا مي پذيرند. اگر نمي پذيرند چرا به آن تمسك مي كنند و اگر
مي پذيرند پس بايد جواب بگويند كه:اگر پيامبر(ص) صادر اول است و نيز عقل اول ارسطوئي است و در عين حال اولين موجود روحاني است نه اولين موجود و نه اول همه اشياء. آيا اين تناقض نيست؟
هم اول همه موجودات است و هم اول همه موجودات نيست بل فقط اول موجودات روحاني است.
ناپخته أي مي گويد: صادر اول يا روحاني اول يا عقل اول همه يكي هستند.
مي گويم: آيا لفظ روحانيين در اين حديث شامل روح آدمي هم هست يا نه ؟ ـ ؟ نمي توانيد بگوئيد نيست. از جانب ديگر خود صدرا روح انسان را«جسمانية الحدوث و روحانية البقاء» مي داند و معتقد است روح آدمي در عالم جنيني با حركت جوهري از جسم او پديد مي آيد و قبلاً وجود نداشته است. پس چگونه گاهي ارواح و روحانيان را اولين پديده مي دانيد و گاهي آن ها را آخرين پديده، اين چه تناقضي است!؟!.
ثانياً: صدرا«عالم ارواح قبل از ابدان» را كه از مسلمات اسلام است انكار مي كند، و بنابر اصل اعلام شده صدرا يعني«روح جسمانية الحدوث و روحانية البقاء» است، بايد: روح رسول اكرم(ص) در عالم جنيني پيدايش يافته باشد و از جانب ديگر صادر اول باشد، اين تناقض نيست؟.
حضرات با الفاظ دهن پركن و زيبا از قبيل پيامبر صادر اول است، حضرتش عقل اول است، نه تنها عوام بل ناپختگان را بي چاره مي كنند طرف چه كند اين خصايل زيبا را از آن حضرت سلب كند كه نمي شود. اينان
همه جا و در همه مسئله ها الفاظ و اصطلاحات زيبا را تملك كرده اند و دارند تشيع را از بن و بيخ ويران
مي كنند.
وقت جناب عالي را گرفتم خودتان بهتر مي دانيد آن چه نوشتم و سرتان را به درد آوردم شمه أي از مطالب است اگر تناقضاتي را كه در حكمت متعاليه(به نظر من) هست همه را بنويسم اين مثنوي هفتاد من كاغذ شود. پس چيزي هم طلبكارم كه كمتر وقت تان را گرفته ام.

گربه علي مرتضي:
بلي: اين بود داستان پيدايش، و منشأ و رواج اصطلاح«پيامبر ـ ص ـ صادر اول» است كه غير از يك وصله و پينه و يك روفوگري ماهرانه و در عين حال موهومانه أي، بيش نيست.
ارسطوئيان در وصله و پينه كردنِ ساختمان خيالي فلسفه ارسطوئي، و نيز در وصله و پينه كردنِ حكمت متعاليه يدبيضاء دارند كه هر روز معجزه مي كنند هر كدام از پايه هاي كاخ موهوم شان متزلزل شود فوراً آستين بالا زده موهوم ديگري براي ترميم آن پيش مي كشند. وقتي كه سير كائنات شان از كمال به حضيض است،
مي رسند به پيامبر اسلام(صل الله عليه واله) گير مي كنند و مشاهده مي كنند كه همه فلسفه و حكمت شان داغان مي شود و ديگر فضاحت به جائي رسيده كه كاري از پشت گوش اندازي ساخته نيست، بدين گونه به ترميم موهوم با موهوم ديگر، مي پردازند.
در اين نامه قصد جسارت ندارم(گرچه جسارت هم باشد روا است زيرا خود صدرا همه علماي عصر خودش را جاهل و نادان خطاب كرده است و علماي متدين و دين شناس ما را تحقير كرده و به باد فحش گرفته است) بدون انگيزه منفي تنها براي توضيح مطلب اين مثل را مي آورم و نيز گفته اند در مثل مناقشه نيست.
ضاهراً مراد از علي مرتضي در اين مثل حضرت امير المومنين عليه السلام است، گويند چون آن حضرت دست بر پشت گربه كشيده لذا پشت گربه هرگز به زمين نمي خورد هر طور بيندازي روي چهار دست وپا
مي افتد.
گفت: بي نهايت تر و لا يتناهي تر از خدا، چيزي هست؟
جواب شنيد: عالمِ وهم، عالم خيال، عالم فرض، بي نهايت تر از وجود خدا است زيرا ذهن خيال پرداز و اين قوّه«فرض كننده» و موهوم آفرين، مي تواند وجود دو خداي بي نهايت را نيز فرض كند كه گفته اند فرض محال، محال نيست.
كسي كه نشسته و افاضه فيض دانش مي كند و تكيه بر اقيانوس بي كرانِ وهم و خيال و فرض دارد در هيچ چيز عاجز نمي ماند براي هر سوال پاسخ و براي هر اشكالي جوابي دارد. و ارسطوئيان چنين بودند و هستند كه هر طور انداخته شوند روي همان چهار دست و پا مي افتند.
ارسطوئيان عصر ما(ارسطوئيان صدرائي) يك مردانگي فرازمندي را ابراز فرمودند و آمدند رسماً به«خيال» و«وهم» ارزش علمي مبنائي دادند نه تنها آن را يك«حقيقت» اعلام كردند بل از حقايق اساسي و از پايه هاي اصلي عالم هستي دانستند.
سوفسطائيان و«لا ادري» ها مي گفتند بشر آن قدر دچار وهم و خيال مي شود كه به هيچ انديشه او
نمي توان اطمينان كرد و نمي توان مطمئن بود كه بشر در جائي، در مسئله أي به(حقيقت،) برسد.
اما ارسطوئيان مسلمان قلمرو وهم و خيال را نيز در زير شمول«حقيقت» قرار دادند.
آنان حقيقت را گمشده در اقيانوس بي كران وهم مي دانستند و اينان همان اقيانوس بي كران وهم را نيز حقيقت دانستند. اكنون كداميك از اين دو گروه سوفيست تر هستند؟ براستي آن بينش مصداق اعلاي سفسطه است يا اين؟ ـ ؟.
آيا لازم است براي جناب عالي يك به يك با منبع و صفحه و سطر آدرس بدهم و بشمارم و به نقل
عبارت هاي حضرات بپردازم و نشان بدهم كه چه ارزش حقيقي و پايه أي و اساسي به وهم و خيال داده اند. شما كه خودتان آشنائيد. حضرات معجزه گرند اگر حضرت موسي 9 معجزه داشت اينان بيش از آن دارند و در هيچ جا عاجز نمي مانند:
1 ـ به وهم و خيال ارزش حقيقت مي دهند. ارزش پايه أي.
2 ـ به تاويل و توجيه متمسك مي شوند ـ كوچكترين نمونه اش همين تاويل«خلق» به«صدور» است.
3 ـ پشت گوش اندازي: با اين كه كار برد تاويل بس زياد و وسيع است گاهي افتضاح به حدي مي رسد كه نمي توانند از ابزار تاويل نيز استفاده كنند، موضوع را به پشت گوش مي اندازند گرچه موضوع بزرگ و اصلي از اصول هستي شناسي و فلسفه قرآن و اهل بيت(ع) باشد. مانند اصل اساسي«عالم امر»در قبال«عالم خلق». كه هرگز وارد بحث اساسي در آن نمي شوند.
زيرا اگر زير بار عالم امر بروند ناچارند در مورد پديده اوليه به«ايجاد» معتقد باشند و دست از«صدور» بردارند و در مورد موضوع بحث اين نامه رسول اكرم(ص) را مخلوق اول بدانند نه«صادر اول» وحتي نه«موجَد اول».
عرضه خواهم داشت: همان طور كه اصطلاح«صادر اول» در باره آن حضرت غلط است به كار بردن اصطلاح«موجَد اول» نيز درست نيست زيرا در فلسفه قرآن و اهل بيت(ع) سير كمال و تكامل بر عكس آن است كه در ارسطوئيسم آمده و موجَد اول نسبت به پديده هاي بعدي، از كمال ناچيزي برخودار است.
در فلسفه قرآن و اهل بيت(ع) در كائنات(ماسوا الله) اول بودن امتياز نيست آخر بودن امتياز است حتي اولين پيامبر بودن امتياز نيست آخرين پيامبر بودن امتياز است.
پس اين حديث ها كه مي گويند«اول ما خلق الله انا ...» در مقام بيان كدام امتياز هستند؟ توضيح خواهم داد.
4 ـ استفاده از الفاظ و اصطلاحات زيبا از قبيل: فيض اقدس، فيض مقدس، صادر اول، عقل اول و ... كه سخت براي خلع سلاح كردن مخالفين كار برد دارد و واقعاً مصداق آن ماجراي«كشيدن شكل مار» است كه عوام و مبتديان فلسفه را مشعوف و شيدا مي كند.
5 ـ فرار از موضعي به موضعي: اگر يك باحثي حضرات را با يك اشكال پايه أي فلسفي مواجه كند و از بحث فلسفي باز مانند فوراً به موضع عرفان فرار مي كنند و اگر چنين اشكالي در عرفان پيش آيد فوراً به
فلسفه شان فرار مي كنند.
6 ـ سركوب: برخورد غير منطقي و موضع گيري غير علمي، و به جاي آن كوبيدن گرز گرانِ«شما سخن ما و اصطلاحات ما را نمي فهميد» بر سر طرف: حضرات كه همه جا دم از منطق، استدلال، برهان و نقض و ابرام علمي، مي زنند هر جا كه با اشكال اساسي مواجه شوند و ابزار توجيه، تاويل، پشت گوش اندازي، استفاده از الفاظ زيبا و فرار از موضعي به موضع ديگر، به كار نيايد فوراً اين گرز كوبنده را بالا برده و چنان بر سر طرف مي كوبند كه ديگر ناي جنبيدن نداشته باشد.
7 ـ بازي با همه چيز: برخي به طور ناخود آگاه و در ضمير ناخود آگاه شان به حدي دچار خود پسندي و گاهي خود پرستي شده اند(و حتي كرامات و معجزات خودشان را رسماً نوشته و چاپ كرده اند) همه چيز و همه كس را مايملك خود مي دانند از خدا گرفته تا هر مخلوقي، و هرچه مي خواهند در مورد خدا و خلق بي مهابا و با جسارت و گستاخي تمام مي گويند. و گمان مي كنند اين عالم حقيقت است كه بايد خودش را با افكار اينان تطبيق دهد نه اين كه افكار حضرات در صدد مطابقت با حقايق باشد.
و حق هم دارند زيرا وقتي كه حسين حلاج به«انا الحق» برسد و بايزيد به«مافي جبتي الاّ الله» برسد حضرات هم بايد دستكم به مقام حضرت علي(ع) برسند تا مصداق«يدور الحق معهم»باشند و حق و حقيقت بايد موظف باشد«اَن يدور معهم حيثما داروا».
شما برادر و دوست عزيزم بارها به من گفته ايد: تو گستاخي مي كني، جسارت مي كني.
مي گويم: آيا من جسور و گستاخم كه از تعدادي از ارسطوئيان و صدرائيان انتقاد مي كنم كه نه خدا هستند نه پيامبر و نه معصوم، يا آنان كه هر چه مي خواهند از اساطير يوناني، از فلسفه هاي مبتني بر اساطير يوناني، از جوكيات هندي و ... در مورد خدا، رسول(ص)، انبيا، ملايك، ايمان، بهشت و دوزخ، معاد غير جسماني و ... و... مي گويند، دين پيامبر(ص) را ناقص تلقي كرده و با وصله و پينه يوناني و هندي و فهلويات، تكميلش مي كنند ـ ؟ ـ ؟
سبك من با سبك كسان ديگر كه از ارسطوئيات انتقاد مي كنند و حرف شان تنها اين است كه اين فلسفه با قرآن و حديث نمي سازد، فرق دارد. من هم همان انتقاد را دارم و هم با بحث و ادله فلسفي ارسطوئيسم و صدرائيسم را رد مي كنم.
8 ـ اتحاد شُوم:خاصيت و ويژگي اوليه علم و دانش اين است كه در مقابل نظريه أي نظريه ديگر مطرح شود حتي شاگرد با استادش متحد نمي شود همين ارسطو كاخ خيالي انديشه استادش افلاطون را(كه مبتني بر اساطير بود) كنار گذاشت و از نو كاخ خيالي ديگر بر اساس اساطير، بنيان نهاد، لكن حضرات ارسطوئيان صدرائي كاملاً به يك اتحاد سخت خطر ناك رسيده اند كه هر گز نسبت به يك ديگر تعرض منطقي علمي و بحثي نداشته باشند. اين اتحاد دقيقاً و تنها براي خفه كردن فلسفه قرآن و اهل بيت(ع) است كه مبادا اشكالات شان و انحرافات فلسفه ارسطوئي روشن شود و اين جريان يوناني ـ هندي از نو به گوشه دوري پرت شود همان طور كه هيچ وقت شيعه و تشيع روي خوش به اينان نشان نداده بود. اينك همه جارا فتح كرده اند سر تا سر اصول و فروع تشيع را به زير مهميز كشيده اند و هر طور مي خواهند مي تازند.
امروز نه ابن بابويه(پدر صدوق) هست كه حسين بن منصور حلاج را از قم ـ از اين«عشّ آل محمّد» اخراج كند و نه خود صدوق هست تا«اعتقادات» را از نو بنويسد و نه مجلسي هست كه اقيانوس بحار را از نو به جوش و خروش آورد و نه ... و نه...، عرصه كاملاً براي حضرات آماده و تشيع بي دفاع مانده است.
آيا من گستاخم و جسور؟ اگر چنين بود اين مطالب را در قالب كتاب نوشته چاپ و منتشر مي كردم و مزاحم وقت شما نمي شدم. به خدا قسم آن قدر ترسو هستم كه به وظيفه ام عمل نمي كنم.
9 ـ رندانه كاري: علامه مجلسي بحار را فقط و فقط براي نجات تشيع از دست اينان، نوشته است حتي اروپائيان غير مسلمان نيز اين حقيقت را مي دانند و خود حضرات بهتر از هر كس مستحضر هستند. اكنون استملاك و تملك خواهي حضرات به حدي رسيده كه مجلسي و بحارش، صدوق و آثارش، حتي آنان كه اينان را تكفير كرده اند و آثار آنان، را همه و همه را مال خود مي دانند. چه پاورقي هاي ارسطوئي و صدرائي كه بر بحار(چاپ اخير) ننوشته اند. به راستي بحار را آلوده كرده اند،به اسارت گرفته اند.
10 ـ سبك و روش ليبرالي: در نقد مباني گفته ام كه ليبراليسم از ويژگي هاي لاينفك ارسطوئيسم، است و همچنين ليبراليسم از ويژگي هاي جوكيات هندي است و چون صدرائيسم تنها از اين دو تشكيل يافته ويژگي ليبراليسم آن مجذور شده است اما در اين جا كاري با آن ندارم مقصودم سبك و روش امروزي حضرات است علاوه بر ماهيت مكتب شان.
علاوه بر اين كه طوري وانمود مي كنند كه همه علماي شيعه از اينان و در صف اينان هستند ـ از كليني، صدوق، شيخ مفيد، شيخ طوسي، سيد رضي و سيد مرتضي، ابن ادريس، محقق، شهيد اول و دوم و... و... بل همه كتاب هاي مهم شيعه مال خود همين حضرات است و هر كس ارسطوئي و صدرائي نباشد در حقيقت مسلمان و شيعه نيست. در حالي كه در محافل خود شان همان بزرگان را با عنوان«فقه گرايان ظاهر بين»،«متكلم محدود انديش» به مسخره مي گيرند. زيرا بهتر مي دانند كه همه آن بزرگان دشمن اينان بوده اند و از اينان تبرّي
جسته اند، آنان بزرگان شيعه اند كه اينان را مصداق كامل انحراف دانسته اند.
يعني حضرات اتحاد كرده اند و تصميم گرفته اند كه هيچ دافعه أي در ظاهر نسبت به بزرگان شيعه بروز ندهند و اين(عدم دافعه) نه تنها اولين ويژگي ليبراليسم است بل بالاتر از آن كه حتي در قالب ليبراليسم نيز نمي گنجد، به صورت يك سياست ماكياوليسم در آمده است هدف شان هر وسيله را براي شان توجيه مي كند حتي بازيچه قرار دادن شخصيت هاي بزرگ عالم تشيع را.
11 ـ تمسك و چسبيدن به هر سخن حديث نما، مجعولات. احاديث ضعيف به ويژه تحت عنوان«حديث قدسي». مردم با شنيدن لفظ زيبا و دل انگيز«حديث قدسي» گمان مي كنند كه پيام آن جز حقيقت چيزي نيست در حالي كه جناب عالي بهتر مي دانيد كه اكثريت احاديث قدسي يا بي سند هستند و يا به ضعف سند دچارند. بلي حديث سلسلة الذهب يك حديث قدسي است مستند و مسلم است كه جان شيعه است.
12 ـ رد بي دليل: حضرات خيل عظيمي از احاديث مسلم و متواتر را بدون كوچكترين توضيحي كنار مي گذارند از باب مثال: حديث هائي كه در تفسير آيه«ونفخت فيه من روحي» آمده اند و اخطار مي كنند كه مراد روح خود خدا نيست و«اضافه» «اضافه ملكيه» است يعني خدا از آن روح كه مخلوق خدا است بر آدم دميده باز حضرات هميشه مي گويند روح خدا بر آدم دميده شده روح انسان روح خدا است و در باب عشق و عاشقي كه داد سخن مي دهند با گستاخي تمام مي گويند:
ميان عاشق و معشوق سنخيت لازم است و اين سنخيت ميان خدا و انسان هست به دليل همين آيه(!!!).
13 ـ اجتهاد در مقابل نص: صدرائيان در همه جا در هر مسئله اصلي و فرعي دقيقاً اجتهاد در مقابل نص مي كنند: صادر اول در مقابل مخلوق اول، 9 آسمان در مقابل سبع سموات،«عشق» در مقابل«عبادت»،«عاشق بودن» در مقابل«عبد بودن»، طريقت در مقابل شريعت ـ آن جا كه صدرا معاشقه با پسران امرد را توصيه مي كند، سبزواري در حاشيه اش براي توجيه آن، به تقابل شريعت و طريقت و نيز به اجتماع امر و نهي، تمسك مي كند ـ، سير از كمال به حضيض در مقابل سير از حضيض به كمال(كه توضيح دادم)، و صدها مورد اصلي و فرعي فلسفي و اعتقادي ديگر. به شتر گفتند گردنت كج است گفت كجايم راست است.
14 ـ استفاده از«مثال» به جاي دليل: در گذشته تنها صوفيان كه«پاي استدلاليان را چوبين» مي دانستند تصورات خود از هستي و خدا را با مثال بيان مي كردند و خودشان را براي ارائه دليل، متعهد نمي دانستند فلسفه را سترون و اهل فلسفه را خشك مزاجاني كه به«قيل و قال» مدرسه مي پردازند، ملقب مي كردند.
حضرات از جوكيات هندي پلي ساختند و با عبور از آن كشور تصوف را نيز فتح كردند(زيرا منشأ تصوف نيز همان جوكيات بود) و اينك در مسائل فلسفي نيز به«مثال» قناعت مي كنند. اما باز خودشان را فيلسوف و فلسفه شان را مبتني بر مسلمات و اصول مبرهن، مي دانند.
آن جناب... كه از تهران تشريف مي آورد و شب هاي پنج شنبه افاضه فيض مي فرمايد مي گويد نسبت ميان خدا و جهان نسبت روح است به تن.
اين همان اصطلاح«جان جهان» است كه صوفيان در اشعارشان در باره خدا گفته اند كه ملاصدرا در كتاب«كسر الاصنام» آنان را تكفير كرده و به كفر حلاج تصريح كرده است اما اكنون حضرات همه صوفيان و عقايدشان را پذيرفته اند حتي يك فرد از آنان را نيز طرد نمي كنند. البته منشأ اين«پذيرا بودن» و«عدم طرد» كه مساوي ليبراليسم است خود صدرا است صدرا يك شخصيت متزلزل داشت روزي در كفر صوفيان كتاب
مي نويسد و آنان را بت پرست و نيز همجنس گرا مي داند روز ديگر همه عقايد آنان را حتي همجنس
گرائي شان را، يك جا تاييد مي كند بل به قول خودش آن ها را مبرهن مي نمايد.
بلي آنان كه در قم به اين امر مقدس(!) مشغول بودند كم هستند اينك از تهران نيز به مددشان مي آيند، عش علوم آل محمد(ص) عش ارسطوئيات و جوكيات شده است. شيعه جهانگيرخان قشقائي شيعه اهل بيت(ع) را از ميدان خارج كرده است.
البته عده أي از شيعيان خوب، نيز در اين بين بي تقصير نيستند يادتان هست كه آن سيد بزرگوار وقتي كه در خانه جناب عالي جمله«فلسفه اهل بيت» را از من شنيد بشدت تعجب كرد كه مگر اهل بيت هم فلسفه دارد!؟. وقتي شيعه فاقد فلسفه تلقي شود بايد كساني آستين بالازده و فلسفه أي برايش دست و پا كنند. و اگر چنين است چه چيزي بهتر از ارسطوئيسم و صدرائيسم.
به اين چهارده مورد بسنده مي كنم و گرنه مي توانم تا صد مورد بشمارم، بنابر اين باز از شما طلبكار هم هستم كه وقت تان را نمي گيرم.


صادر اول و فرزند خدا:
قالت النصّاري المسيح ابن الله.
استادي گفت: من حديث«امت 73 فرقه خواهد شد» را مستند و داراي سند صحيح نمي دانم.
شاگردي گفت: اين مسئله با صرف نظر از حديث باز يك واقعيت است بيا من 73 فرقه را برايت بشمارم، بويژه پس از پيدايش بابي، بهائي، صبح ازلي و...
ادوارد براون مي گويد: بابي و بهائي از فلسفه ملاصدرا نشأت يافته اند. جناب سيد جلال الدين آشتياني سخن او را رد مي كند. اما واقعيت اين است كه نطفه آن ها از شيخي گري است ليكن پرورشگاه شان و
تغذيه شان از صدرائيات است. شخص باب كه به مرتبه ادعاي خدائي رسيد و نيز بها و عبدالبها، با چه توجيهي تن و پيكر گوشتي و استخواني و وجود كوچك و محدود خودشان را خدا مي دانستند، چه ابزاري براي توجيه اين داشتند غير از اصل«سرايت دادن تفكيك و جود از ماهيت ذهني به عينيات» كه ملاصدرا باني آن است، و نيز و حدت وجود كه وجود انسان و خدا را يكي مي داند.
كتابهاي اين فرقه هاي ضالّه را مشاهده كنيد همه اصطلاحات شان اصطلاحات صدرائي است.
استاد ديگر فرمود: من حديث«هراشتباه و انحراف كه در امت هاي پيشين رخ داده در امت من نيز رخ خواهد داد ـ حذوالنعل بالنعل و القذة بالقذه ولود خلوا. جحر ضبّ لدخلتم» را مردود مي دانم و نمي پذيرم.
شاگردش گفت: اگر اين سخن حديث هم نباشد(كه هست) پيامش به واقعيت پيوسته است.
استاد گفت: يهودان گفتند«عزير ابن الله» مسيحيان گفتند«المسيح ابن الله» اما چنين ادعائي در ميان مسلمانان ابراز نشده.
شاگرد گفت: پس اين ترجيع بند صدرائيان چيست كه«پيامبر اسلام ـ ص ـ صادر اول»؟ مگر مسيحيان در مورد عيسي سخني غير از اين مي گويند آنان معتقد نيستند كه عيسي(نعوذ بالله) از نطفه خداست بل
مي گويند روح عيسي از روح خدا صادر شده است، درست همان«صادر شده است» كه حضرات در مورد رسول اكرم(ص) مي گويند، اين شما و اين عقايد عيني مسيحيان و متون ديني شان ببينيد ذره أي ميان اين دو باور فرقي هست؟
چرا يك فرق هست: مسيحيان عيسي را«صادر» مي دانند اما«صادر اول» نمي دانند لكن حضرات براي تكريم مقام خاتم الرسل(ص) او را با اعطاي مقام«اول» ممتاز مي نمايند كه اگر عيسي پسر خدا باشد پيامبر ما پسر ارشد خدا است.
بي چاره مسيحيان تنها به اين كه«عيسي صادر از خدا است» اكتفا كردند و در ميان انسان ها تنها او را«صادر از خدا» دانستند اما اين حضرات چاره أي نداشتند كه پسوند اول را به آن بيفزايند زيرا اينان در باب ديگر و باصطلاح در عقايد انسان شناسي شان همه انسان ها را صادر از خدا مي دانند و آيه«نفخت فيه من روحي» را چنين تفسير كرده و به آن تكيه مي كنند و ملياردها«ابن الله» از سنخ ابن الله مسيحيان دارند و چون رسول اكرم(ص) افضل است پس بايد سمت«اول» را داشته باشد. راستي جناب عالي من را راهنمائي كنيد چه سخني، چه وهمي. چه ادعائي، كدام مقوله أي از امم سالفه مانده است كه حضرات آن را يا در قالب همان سلفي شان ويا با مختصر تفاوت در رنگ ظاهري، ابراز نكرده باشندـ ؟.
با اين همه صداي كوس دقت گرائي و برهان گرائي و دليل گرائي شان گوش عالم را كر كرده است به حدي عاشق خود و افكار خود شده اند حتي يك تامّلي نمي كنند كه مسيحيان با چه توجيهي و با كدام تاويل عيسي را پسر خدا مي دانند تا براي شان روشن شود اين عقيده شان عين عقيده مسيحيان است بل هنگفت تر از آن و غليظ تر.
پيش تر گفتم آن آقاي گرگاني عنوان سخنرانيش را در گنگره«عرفان امام خميني قدس سره» چنين قرار داده بود: مراتب وجود خدا.
بخش ديگري از سخنان وي چنين بود: ذات خداوند نه قابل درك است و نه مي توان از آن سخن گفت اين همه بحث و توضيحات كه ما در الهيات و در باره خدا داريم همه به صادر اول مربوط است.
به به با اين بيان مبارك، صادر اول مي شود خدا و از جانب ديگر پيامبر اكرم(ص) همان صادر اول است پس پيامبر، خدا است.!!! چه«ثنويت» ي بالاتر از اين!؟!
براستي مسيحيان با اين صراحت و با اين بيان روشن، خدائي حضرت عيسي را توضيح نداده اند و او را اين گونه خدا نمي دانند كه حضرت گرگاني مي داند.
قرآن خطاب به مسيحيان مي فرمايد نگوئيد «خدا ثالث ثلاثه» است سخنران ما به اين فرمان آيه، عمل
مي كند ثالث ثلاثه نمي گويد ثاني اثنين مي گويد. اما اگر كمي تامل شود ايشان خدا را«خامس عشر من الخمسه عشر» مي داند زيرا حضرات، همه چهارده معصوم عليهم السلام را صادر اول مي دا